De basis van elk gesprek over de zin van het bestaan is de vraag: “Bestaat er een God en hoe weten we dat dan?” Daarvan afgeleid is de vraag “Hoe kunnen we die God dan leren kennen?” Op de eerste vraag zal ik in in deze overdenking ingaan. Het bestaan van God zelf wordt uiteraard op deze website niet ontkend. Dat kan ook niet, want het bestaan van God wordt door het verstand van de mens doorzien:

“Want de dingen van Hem die onzichtbaar zijn, worden sinds de schepping van de wereld uit Zijn werken gekend en doorzien, namelijk én Zijn eeuwige kracht én Zijn Goddelijkheid, … “

Romeinen 1:20 (HSV)

De aanwezigheid van deze God, de schepper van alles dat bestaat, wordt in elk goed functionerend menselijk verstand bevestigd. Uiteraard kan iemand het bestaan van deze (elementaire) Godheid wel zeggen te ontkennen, maar dan beweert men iets wat niet mogelijk is. Het is een tegenspraak in zichzelf. Iemand die het bestaan van God zegt te ontkennen, is als het opstandige kind dat de vingers in de oren steekt en roept: Ik hoor je niet.

Gesprekken met mensen die het bestaan van God ontkennen, hebben dan ook geen enkele zin. Ten eerste beweren zij iets dat tegen hun eigen verstand in gaat (het ‘ont’kennen van het bestaan van God) en ten tweede zullen ze dan ook geen enkel argument accepteren dat het bestaan van God ondersteunt, omdat ze het bestaan van God niet willen erkennen. Ze steken hun vingers in de oren van hun verstand en roepen: Ik hoor je niet! Echter: Ze horen wel; ze willen niet luisteren!

Zijn eeuwige kracht …

Volgens Paulus (zie Romeinen 1:20) kunnen in elk geval twee eigenschappen met elk! menselijk verstand worden gekend: zijn eeuwige kracht en zijn Goddelijkheid. Het eeuwige in de eigenschap “kracht” heeft betrekking op het karakter of de kwaliteit van zijn kracht. Als het verstand doorziet, dat Gods kracht een eeuwig karakter heeft, betekent dit dat het verstand ‘begrijpt’ dat er niets boven de kracht van deze God uitgaat. We zouden in plaats van “zijn eeuwige kracht” ook kunnen zeggen: “zijn almacht”. De God, die we met het verstand uit de werken (de schepping) begrijpen, is almachtig. Overigens betekent het Bijbelse woord: kennen, iets anders dan we tegenwoordig begrijpen.

Wij denken bij ‘kennen’ aan ‘er van hebben gehoord’, terwijl het Bijbelse kennen de grondbetekenis heeft van ‘er deel van uitmaken’. In het laatste geval is de afstand die wij er aan toekennen, volledig verdwenen. Als Paulus dus zegt dat de eeuwige kracht en de Goddelijkheid van God ‘met het verstand worden gekend (of doorgrond)’ dan impliceert dit dat het verstand in zichzelf zodanig met de eeuwige kracht en Goddelijkheid bekend is, dat ‘ont’kennen onmogelijk is geworden. Het ontkennen van Gods eeuwige kracht en Goddelijkheid is dan in feite het ontkennen van het eigen verstand, dat, in tegendeel, niet anders kan dan het bestaan van God erkennen.

Het gegeven dat God bestaat is zo ‘niet-te-ontkennen’ dat de Psalmist al uit riep:

De hemel vertelt Gods eer, het gewelf verkondigt het werk van Zijn handen. Dag op dag spreekt overvloedig, nacht op nacht geeft kennis door. Geen spreken is er, geen woorden zijn er, hun stem wordt niet gehoord. Hun richtlijn gaat uit over heel de aarde, hun boodschap tot aan het einde van de wereld.

Psalms 19:2-5 (HSV)

Het spreken van de schepping is zonder woorden en zonder stem. Toch roept ze zo luid, dat geen enkel goed functionerend menselijk verstand zich aan het gegeven kan onttrekken: alles dat bestaat vindt z’n oorsprong in God.

 … en Goddelijkheid

De tweede eigenschap “Goddelijkheid” spreekt van de relatie die Hij heeft met zijn schepping. Zijn eeuwige kracht of zijn almacht staat op zichzelf, maar zijn Goddelijkheid is relationeel. Overigens wordt ook de eeuwige kracht van God pas ‘zichtbaar’ door zijn Goddelijkheid. Zijn Almacht wil getoond worden en dat kan enkel maar aan hen die de Goddelijkheid van God ook (h)erkennen. Dus als het verstand de Goddelijkheid van de Schepper ‘ziet’, dat weet het verstand ook dat het om de Almachtige God gaat. God is ‘onze’ schepper en Hij is als zodanig met ons verbonden. Met andere woorden: God toont zijn Goddelijkheid aan hen met wie Hij in een relatie staat.

Het belijden van zijn Goddelijkheid is de erkenning dat de mens door Hem is geschapen én dat Hij de Almachtige God is. Deze belijdenis spreekt ieder mens (gelovig en ongelovig) met z’n verstand uit. Maar tevens, en dit is een principieel punt, betekent dit dat wij aan hem ondergeschikt zijn en dat Hij (dat impliceert de Goddelijkheid) het in ons leven voor het zeggen heeft. Hij staat boven ons en wel op de allerhoogste plaats. Een niveau boven God is per definitie onmogelijk; God zou God niet zijn, als Hij ook niet de hoogst mogelijke positie zou innemen. Het erkennen van de Goddelijkheid leidt de mens uiteindelijk dan ook tot religieus handelen oftewel godsdienst.

Atheïsme

Iemand die atheïstisch denkt, ontkent het bestaan van een persoonlijk God. In feite is dit een contradictie. Hij ontkent iets waarvan hij in z’n hart ‘weet’ dat het niet te ontkennen is! Wat de atheïst echter ontkent, is niet het bestaan van God zelf, maar Zijn eeuwige kracht en Goddelijkheid. Een atheïst zegt in feite dat God krachteloos en niet persoonlijk is. Je kunt derhalve niet naar Hem zoeken, want Hij laat zich niet vinden. Het Atheïsme ontkent dan ook niet het feitelijke bestaan van een god of goden, maar wel dat eventuele goden op welke wijze dan ook invloed uitoefenen op enig onderdeel van de schepping.

Een atheïst is iemand die het ‘zwijgen’ van God gebruikt om te roepen en te beweren wat hij wil! God reageert immers toch niet. Eigenlijk protesteert de atheïst tegen het feit dat God zich niet laat vinden. Daarnaast maken vele atheïsten het zich makkelijker, door zich een god voor te stellen, die ze niet wíllen kennen en die vervolgens te ontkennen. De uitspraken over God hebben om die reden vaak een uitgesproken uitdagend karakter. Ze provoceren God en proberen God als het ware ‘uit zijn tent te lokken’.

Maar het enige antwoord dat God hen geeft, is het aanbod van de Zoon, Jezus Christus. Door en in Hem heeft God zijn laatste woord gesproken. Het is hetzelfde antwoord als dat God aan ieder mens geeft. Ook voor de meest verstokte ‘God-loochenaar’ geldt dat Jezus Christus de enige weg is tot het werkelijk verstaan van wie God werkelijk is.

Conclusie

De belijdenis dat we zijn eeuwige kracht uit de schepping begrijpen wil dus zeggen, dat we begrijpen dat er maar één almachtige God is. De belijdenis dat we zijn Goddelijkheid uit de schepping begrijpen, wil zeggen dat we begrijpen dat God met de mens in het bijzonder een relatie heeft en dat wij in die relatie aan God ondergeschikt zijn.

Dit alles geeft tevens het unieke van de mens aan in relatie tot de rest van de schepping. De mens is het enige wezen dat met zijn verstand de conclusie trekt, dat God bestaat. Dat komt omdat hij als enige de eeuwige kracht en de Goddelijkheid van God met het verstand kan beredeneren.

Er zijn geen bijzondere openbaringen of inzichten nodig om tot de conclusie te komen, dat God bestaat. Het is het eigen verstand dat de mens tot dat inzicht brengt. Dat inzicht maakt de mens tot een religieus schepsel: hij is in staat uiting te geven aan het besef dat de enige God die bestaat een relatie met de mens wenst.

Q

Neem contact op met de beheerder

U kunt onderstaand formulier gebruiken voor uw vraag, opmerking, correctie of aanvulling. Als uw bericht een specifiek artikel betreft, vergeet dit dan niet te vermelden. Indien u persoonlijk antwoord wilt ontvangen, geeft u dan u e-mailadres op. Uw bericht wordt dan niet op de website behandeld.
NB: Uw e-mailadres wordt niet door mij bewaard en ALLEEN gebruikt als u een persoonlijk antwoord wenst. Uw vraag/opmerking komt alleen bij mij terecht.

Neem contact met me op

Wilt U reageren op dit artikel?

Als u een reactie wilt geven of een gesprek wilt starten over wat u in dit artikel heeft gelezen, dan vraag ik u een account aan te maken en in te loggen.

Heeft u reeds een account dan kunt u hieronder inloggen. Geen account? Hier kunt u registeren.

Voordat u een account aanmaakt ....

Het account is bedoeld om u in de gelegenheid te stellen te reageren op artikelen. Dit is een service aan mijn lezers. Ik ga er derhalve vanuit, dat áls u een account aanmaakt, u óók reageert op een artikel.

Iedere bezoeker kan een account aanmaken. Maar aan ‘werkeloze’ abonnee’s heb ik geen behoefte. Een dergelijk ‘stille’ abonnee zal dan ook, meestal na 48 uur, van mijn website worden verwijderd. Als u binnen 48 uur een reactie schrijft op een artikel, zal uw account uiteraard niet meer worden verwijderd, tenzij u daarom verzoekt of uzelf via uw admin-paneel verwijdert.

Ik ben op zoek naar zinvolle en constructieve reacties en niet naar potentiële spammers.

Q

Login voor reacties en gesprekken